आदि कृत्तिकाई हा तमिळ सौर महिन्यातील आदि (सूर्य कर्क राशीत असताना) येणारा कृत्तिका नक्षत्राचा दिवस आहे. तमिळ पंचांगातील अनेक कृत्तिका-नक्षत्र व्रतांपैकी हे एक आहे (कार्तिकई महिन्यातील कार्तिगई दीपम अधिक प्रसिद्ध आहे), प्रत्येक व्रत त्याच नक्षत्राच्या वेगळ्या सौर महिन्यातील दिवसाशी जोडलेले आहे.
हा दिवस भगवान मुरुगन (कार्तिकेय) यांच्याशी जोडलेला आहे, ज्यांचे कार्तिकेय हे नावच कृत्तिकेवरून आले आहे, तसेच भगवान शिव यांच्याशीही, ज्यांची पूजा सामान्यतः कृत्तिका-नक्षत्राच्या दिवशी अनेक शैव घरांमध्ये केली जाते. संधिप्रकाशात दिवे लावले जातात, आणि तमिळनाडूमध्ये मंदिरदर्शनही प्रचलित आहे.
प्रादेशिक आणि कौटुंबिक परंपरेनुसार यात फरक असू शकतो. येथे दाखवलेल्या माहितीपेक्षा वेगळे असल्यास कृपया आपल्या स्वतःच्या समाजाच्या परंपरेनुसार खात्री करून घ्या.
परंपरा आणि आचरण
🔥
कृत्तिका आणि कार्तिकेय
कृत्तिका नक्षत्राचा पारंपरिक संबंध भगवान मुरुगन (कार्तिकेय) यांच्याशी जोडला जातो, ज्यांचे पालनपोषण त्यांच्या जन्माच्या पारंपरिक कथेनुसार सहा कृत्तिका तारकांनी (प्लीएडीज) केले होते. तमिळ कॅलेंडरातील सर्व कृत्तिका-नक्षत्राचे दिवस हा संबंध जपतात.
🌅
आदि महिन्यातील कृत्तिका
कृत्तिका नक्षत्र साधारण दर 27 दिवसांनी येते. आदि महिन्यात येणारा त्याचा दिवस आदि कृत्तिकाई म्हणून पाळला जातो, आणि तिरुत्तणीसारख्या मुरुगन मंदिरांत विशेष पूजा होते.
🪔
संधिप्रकाशातील दीपप्रज्वलन
इतर कृत्तिका-नक्षत्र व्रतांप्रमाणेच, संधिप्रकाशात दिवा लावण्याची प्रथा आहे.
