आमलकी एकादशी 2154

श्रीकृष्णाने युधिष्ठिराला ती कथा सांगितली जी वसिष्ठ ऋषींनी एकदा राजा मांधात्याला सांगितली होती. वसिष्ठ म्हणाले, आमलकी (आवळा) वृक्ष सृष्टीच्या आरंभी प्रकटला आणि तो विष्णूंना प्रिय आहे. त्याच्या मुळाशी विष्णू, त्याच्या वर ब्रह्मदेव आणि खोडात रुद्र वास करतात, आणि त्याच्या पूजनाने सर्व पापांचा नाश होतो.

ब्रह्मांड पुराणातील कथेनुसार वैदिश नगरीच्या राजाने आणि त्याच्या सर्व प्रजेने आवळ्याच्या वृक्षाची आणि विष्णूंची रात्रभर पूजा करून फाल्गुन शुक्ल पक्षातील ही एकादशी पाळली. एक भुकेला शिकारी तेथे आला, त्याने ती पूजा पाहिली आणि उपाशी व जागा राहून कथा ऐकल्या. पुढच्या जन्मी तो राजा वसुरथ म्हणून जन्मला, आणि शत्रूंनी त्याच्यावर हल्ला केला तेव्हा त्याच्या देहातून एक दिव्य शक्ती प्रकट झाली व तिने त्याचे रक्षण केले.

भाविक उपवास करतात, आवळ्याच्या वृक्षाजवळ विष्णूंची पूजा करतात, वृक्षाला पाणी आणि दिवे अर्पण करतात आणि जागरण करतात. याचे पुण्य हजार गायींच्या दानापेक्षाही अधिक असल्याचे सांगितले जाते.