बतुकम्मा 2024

बतुकम्मा (शब्दशः अर्थ "हे मातृदेवते, जिवंत होऊन ये") हा तेलंगणाचा वैशिष्ट्यपूर्ण पुष्पोत्सव आहे: शरद नवरात्रीसोबत चालणारा, गौरी देवीचा नऊ दिवसांचा उत्सव. स्त्रिया आणि मुली आसपासच्या शेतांतून आणि बागांतून फुले गोळा करतात, गडवाल झेंडू, तंगेडु (सोनामुखी), कोंबडा, शेवंती, आणि पितळेच्या ताटावर त्यांचे एकात एक, शंकूच्या आकाराचे थर रचून बतुकम्मा तयार करतात: देवीचे प्रतीक असलेली ही जिवंत पुष्परचना.

नऊ दिवस दररोज संध्याकाळी स्त्रिया ही पुष्परचना अंगणात आणि सार्वजनिक ठिकाणी ठेवतात, तिच्या मध्यभागी दिवा लावतात, आणि तालात टाळ्या वाजवत पारंपरिक लोकगीते गात तिच्याभोवती फेर धरतात. ही गीते गावजीवन, बहिणींचे नाते आणि देवीच्या स्वतःच्या कथा सांगतात, आणि ती जवळजवळ संपूर्णपणे मौखिक परंपरेतून पुढे आली आहेत. शेवटच्या दिवशी, सद्दुल बतुकम्मा रोजी, पुष्परचना मिरवणुकीने तलाव, तळे किंवा नदीकडे नेऊन विसर्जित केल्या जातात, आणि त्यांच्यासोबत हळद, कुंकू आणि बांगड्या पाण्याला अर्पण केल्या जातात.

भक्तीच्या गाभ्यापलीकडे बतुकम्मा हा मुळात समाजाचा आणि स्त्रीत्वाचा उत्सव आहे: तो सर्व वयोगटांतील आणि सर्व स्तरांतील स्त्रियांना एका सामायिक, मोकळ्या, सार्वजनिक उत्सवात एकत्र आणतो, त्यात कोणतीही मूर्ती वापरली जात नाही, आणि तो पूर्णपणे दररोज ताज्या गोळा केलेल्या फुलांवर अवलंबून असतो, त्यामुळे तो स्थानिक भूमीचा आणि ऋतूचाही एक शांत, दरवर्षी येणारा उत्सव ठरतो. त्याला तेलंगणाचा अधिकृत राज्य उत्सव म्हणून मान्यता मिळाली आहे, आणि आज जगभरातील शहरांमध्ये प्रवासी समाज तो मोठ्या प्रमाणावर साजरा करतो.