ગુરુવાયુર એકાદશી 2148

કેરળના ગુરુવાયુરમાં શ્રીકૃષ્ણની ગુરુવાયુરપ્પન તરીકે ઉપાસના થાય છે. કહેવાય છે કે આ મૂર્તિની સ્થાપના દેવોના ગુરુ ગુરુ અને પવનદેવ વાયુએ કરી હતી, અને તેમના નામ પરથી આ સ્થળનું નામ પડ્યું. મલયાળમ માસ વૃશ્ચિકમ્ની સુદ અગિયારસ મંદિરની સૌથી મહાન એકાદશી છે.

પરંપરા મુજબ આ જ દિવસે શ્રીકૃષ્ણે અર્જુનને ભગવદ્ ગીતાનો ઉપદેશ આપ્યો હતો, તેથી મંદિરમાં તે ગીતા દિવસ તરીકે પળાય છે. પરોઢ પહેલાંથી મોડી રાત સુધી પૂજા ચાલે છે, જે ઉદયાસ્તમન પૂજા કહેવાય છે, અને મંદિર આખી રાત બારસ સુધી ખુલ્લું રહે છે.

આ દિવસ પહેલાંનાં અઠવાડિયાં ચેમ્બઈ સંગીતોત્સવમ્થી ભરેલાં હોય છે, જે ગાયક ચેમ્બઈ વૈદ્યનાથ ભાગવતરના સન્માનમાં યોજાતો સંગીત ઉત્સવ છે અને એકાદશીએ પૂર્ણ થાય છે. આ દિવસે મંદિરના પ્રિય હાથી ગુરુવાયુર કેશવનનું પણ સ્મરણ થાય છે. ભક્તો આખો દિવસ ઉપવાસ કરે છે અને બારસની સવારે પારણું કરે છે.