ഭീഷ്മ (ജയ) ഏകാദശി 2163

നന്ദനോദ്യാനത്തിലെ ഇന്ദ്രന്റെ സഭയിൽ ഗന്ധർവ ഗായകനായ മാല്യവാനും ഒരു ദേവനർത്തകിയും ഒരുമിച്ച് അവതരിപ്പിച്ചിരുന്ന ഒരു കാലത്തെക്കുറിച്ച് ശ്രീകൃഷ്ണൻ യുധിഷ്ഠിരനോട് പറഞ്ഞു. പരസ്പരപ്രേമത്തിൽ മുഴുകിയ അവർ താളം തെറ്റി പാടുകയും ആടുകയും ചെയ്തു.

അവരുടെ ശ്രദ്ധക്കുറവ് കണ്ട് ഇന്ദ്രൻ അവരെ പിശാചുക്കളായി ഭൂമിയിൽ പതിക്കാൻ ശപിച്ചു. വിശപ്പും തണുപ്പും പശ്ചാത്താപവും സഹിച്ച് അവർ ഒരു തണുത്ത ഹിമാലയശൃംഗത്തിൽ എത്തിപ്പെട്ടു. മാഘ ശുക്ലത്തിലെ ഏകാദശിയിൽ അവർ അത്രയും ദുരിതത്തിലായിരുന്നതിനാൽ ഒന്നും കഴിച്ചില്ല, കഠിനമായ രാത്രി മുഴുവൻ ഉറങ്ങാതെ ഇരുന്നു, തങ്ങളുടെ തെറ്റിൽ പശ്ചാത്തപിച്ചു.

അറിയാതെ അവർ ജയ ഏകാദശി വ്രതവും ജാഗരണവും അനുഷ്ഠിച്ചിരുന്നു. ദ്വാദശിയുടെ പുലരിയോടെ വിഷ്ണുവിന്റെ കൃപയാൽ അവർ ശാപമുക്തരായി, ദിവ്യരൂപം വീണ്ടെടുത്ത് സ്വർഗ്ഗത്തിലേക്ക് മടങ്ങി; അവിടെ ഇന്ദ്രൻ പോലും അവരെ ആദരിച്ചു. തൊട്ടുമുമ്പ് ഭീഷ്മാഷ്ടമി വരുന്നതിനാൽ പല പ്രദേശങ്ങളിലും ഈ ദിവസം ഭീഷ്മരോടൊപ്പവും സ്മരിക്കപ്പെടുന്നു.