लोहडी 2026

लोहडी मकरसंक्रांतीच्या (माघीच्या) पूर्वसंध्येला साजरी केली जाते, विशेषतः पंजाब, हरियाणा, हिमाचल प्रदेश, जम्मू आणि दिल्ली येथे, तसेच जगभरातील पंजाबी कुटुंबांमध्ये. हिवाळ्यातील कडाक्याच्या थंडीचा शेवट आणि रब्बी पिकांचे, विशेषतः ऊस आणि गहू यांचे, पिकणे हा सण सूचित करतो.

सूर्यास्ताच्या वेळी कुटुंबे आणि शेजारी मोठी शेकोटी पेटवून तिच्याभोवती जमतात. ते तिला प्रदक्षिणा घालतात आणि चांगल्या पिकासाठी व समृद्ध वर्षासाठी प्रार्थना करत अग्नीत तीळ, गूळ, रेवडी, गजक, शेंगदाणे आणि मक्याच्या लाह्या अर्पण करतात. त्यानंतर हा नैवेद्य प्रसाद म्हणून सर्वांना वाटला जातो.

मुले घरोघरी जाऊन लोहडीची गाणी गातात आणि त्यांना मिठाई व नाणी मिळतात. या गाण्यांमध्ये दुल्ला भट्टी यांची गाथाही असते, तरुण मुलींचे रक्षण करणारे लोकनायक म्हणून त्यांचे स्मरण केले जाते. संध्याकाळ भांगडा आणि गिद्धा नृत्यांनी रंगून जाते.

लग्नानंतर किंवा बाळाच्या जन्मानंतर कुटुंबाची पहिली लोहडी विशेष आनंदाने साजरी केली जाते आणि नातेवाईक व मित्रांना शेकोटीभोवती बोलावले जाते. दुसऱ्या दिवशी सकाळी माघी असते, ज्या दिवशी सूर्य मकर राशीत प्रवेश करतो आणि उत्तरायण सुरू होते.