📍
Lucknow, Uttar Pradesh, India
ਸ਼ਾਰਦ ਨਵਰਾਤਰੇ · 1979
📍 Lucknow, Uttar Pradesh, India
September 22, 1979
ਅੱਸੂ ਸ਼ੁਕਲ ਪਹਿਲੀ, ਦੇਵੀ ਦੀ ਮਹਾਨ ਪਤਝੜ ਨਵਰਾਤਰੀ
Nine Nights, Day by Day · Lucknow
🏔️ਦਿਨ 1: Shailaputri
🗓 September 22, 1979
🌙 Prathama (ends 17:32)
⭐ Hasta (ends 05:32)
🔔 Ghatasthapana
🪔 ਘਟਸਥਾਪਨਾ ਮੁਹੂਰਤ: 05:55 – 09:58 (within 10 Ghatis of sunrise -- overlaps Rahu Kalam, adjust within window if possible)
🔁 Backup -- Abhijit Muhurta: 11:35 – 12:23
🌅 ਪਿਛਲਾ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨਾ
Sep 21
05:55:15
🌒 Prathama Begins
Sep 21
15:16:34
🌅 ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨ
Sep 22
05:55:41
🌓 Prathama Ends
Sep 22
17:32:36
🌇 ਸੂਰਜ ਛਿਪਣ
Sep 22
18:03:19
🌅 ਅਗਲਾ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨਾ
Sep 23
05:56:07
🙏ਦਿਨ 2: Brahmacharini
🗓 September 23, 1979
🌙 Dvitiiya (ends 19:29)
⭐ Chitra
🌅 ਪਿਛਲਾ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨਾ
Sep 22
05:55:41
🌒 Dvitiiya Begins
Sep 22
17:32:36
🌅 ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨ
Sep 23
05:56:07
🌇 ਸੂਰਜ ਛਿਪਣ
Sep 23
18:02:11
🌓 Dvitiiya Ends
Sep 23
19:29:22
🌅 ਅਗਲਾ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨਾ
Sep 24
05:56:33
🌙ਦਿਨ 3: Chandraghanta
🗓 September 24, 1979
🌙 Tritiiya (ends 21:03)
⭐ Chitra (ends 07:52)
🌅 ਪਿਛਲਾ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨਾ
Sep 23
05:56:07
🌒 Tritiiya Begins
Sep 23
19:29:22
🌅 ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨ
Sep 24
05:56:33
🌇 ਸੂਰਜ ਛਿਪਣ
Sep 24
18:01:03
🌓 Tritiiya Ends
Sep 24
21:02:51
🌅 ਅਗਲਾ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨਾ
Sep 25
05:56:59
🎃ਦਿਨ 4: Kushmanda
🗓 September 25, 1979
🌙 Chaturthi (ends 22:09)
⭐ Swaati (ends 09:47)
🌅 ਪਿਛਲਾ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨਾ
Sep 24
05:56:33
🌒 ਚਤੁਰਥੀ ਸ਼ੁਰੂ
Sep 24
21:02:51
🌅 ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨ
Sep 25
05:56:59
🌇 ਸੂਰਜ ਛਿਪਣ
Sep 25
17:59:54
🌓 ਚਤੁਰਥੀ ਸਮਾਪਤ
Sep 25
22:09:27
🌅 ਅਗਲਾ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨਾ
Sep 26
05:57:26
🕊️ਦਿਨ 5: Skandamata
🗓 September 26, 1979
🌙 Panchami (ends 22:46)
⭐ Visakha (ends 11:15)
🔔 Lalitha Panchami
🌅 ਪਿਛਲਾ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨਾ
Sep 25
05:56:59
🌒 ਪੰਚਮੀ ਸ਼ੁਰੂ
Sep 25
22:09:27
🌅 ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨ
Sep 26
05:57:26
🌇 ਸੂਰਜ ਛਿਪਣ
Sep 26
17:58:46
🌓 ਪੰਚਮੀ ਸਮਾਪਤ
Sep 26
22:45:59
🌅 ਅਗਲਾ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨਾ
Sep 27
05:57:53
⚔️ਦਿਨ 6: Katyayani
🗓 September 27, 1979
🌙 Shashti (ends 22:49)
⭐ Anuraadha (ends 12:12)
🌅 ਪਿਛਲਾ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨਾ
Sep 26
05:57:26
🌒 ਸ਼ਸ਼ਠੀ ਸ਼ੁਰੂ
Sep 26
22:45:59
🌅 ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨ
Sep 27
05:57:53
🌇 ਸੂਰਜ ਛਿਪਣ
Sep 27
17:57:38
🌓 ਸ਼ਸ਼ਠੀ ਸਮਾਪਤ
Sep 27
22:49:42
🌅 ਅਗਲਾ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨਾ
Sep 28
05:58:20
🌑ਦਿਨ 7: Kaalratri
🗓 September 28, 1979
🌙 Saptami (ends 22:18)
⭐ Jyeshtha (ends 12:36)
🔔 Saraswati Ahvahan, Bhadra Devi Puja: Sep/29 04:04
🌅 ਪਿਛਲਾ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨਾ
Sep 27
05:57:53
🌒 ਸਪਤਮੀ ਸ਼ੁਰੂ
Sep 27
22:49:42
🌅 ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨ
Sep 28
05:58:20
🌇 ਸੂਰਜ ਛਿਪਣ
Sep 28
17:56:31
🌓 ਸਪਤਮੀ ਸਮਾਪਤ
Sep 28
22:18:38
🌅 ਅਗਲਾ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨਾ
Sep 29
05:58:47
⚪ਦਿਨ 8: Mahagauri
🗓 September 29, 1979
🌙 Ashtami (ends 21:12)
⭐ Moola (ends 12:25)
🔔 Durga Ashtami, Saraswati Puja, Sandhi Puja: 20:48 - 21:35
🌅 ਪਿਛਲਾ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨਾ
Sep 28
05:58:20
🌒 ਅਸ਼ਟਮੀ ਸ਼ੁਰੂ
Sep 28
22:18:38
🌅 ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨ
Sep 29
05:58:47
🌇 ਸੂਰਜ ਛਿਪਣ
Sep 29
17:55:23
🌓 ਅਸ਼ਟਮੀ ਸਮਾਪਤ
Sep 29
21:11:54
🌅 ਅਗਲਾ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨਾ
Sep 30
05:59:14
✨ਦਿਨ 9: Siddhidatri
🗓 September 30, 1979
🌙 Navami (ends 19:30)
⭐ P.Ashadha (ends 11:39)
🔔 Maha Navami, Balidan, Saraswati Balidan
🌅 ਪਿਛਲਾ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨਾ
Sep 29
05:58:47
🌒 ਨਵਮੀ ਸ਼ੁਰੂ
Sep 29
21:11:54
🌅 ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨ
Sep 30
05:59:14
🌇 ਸੂਰਜ ਛਿਪਣ
Sep 30
17:54:16
🌓 ਨਵਮੀ ਸਮਾਪਤ
Sep 30
19:30:08
🌅 ਅਗਲਾ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨਾ
Oct 1
05:59:42
🏹ਦਿਨ 10: Vijayadashami (Dussehra)
🗓 October 1, 1979
🌙 Dashami (ends 17:15)
⭐ U.Ashada (ends 10:20)
🔔 Saraswati Visarjan
🏆 ਵਿਜਯ ਮੁਹੂਰਤ: 13:55 – 14:42
🌒 ਦਸਮੀ ਸ਼ੁਰੂ
Sep 30
19:30:08
🌅 ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨ
Oct 1
05:59:42
⭐ ਨਕਸ਼ਤ੍ਰ ਸ਼ੁਰੂ
Oct 1
10:20:22
🌓 ਦਸਮੀ ਸਮਾਪਤ
Oct 1
17:15:37
⭐ ਨਕਸ਼ਤ੍ਰ ਸਮਾਪਤ
Oct 2
08:30:50
ਇਸ ਦਿਨ ਦਾ ਪੰਚਾਂਗ · Lucknow
About
ਸ਼ਾਰਦ ਨਵਰਾਤਰੇ
ਸ਼ਰਦ ਨਵਰਾਤਰੀ (ਪਤਝੜ ਦੀਆਂ ਨੌਂ ਪਵਿੱਤਰ ਰਾਤਾਂ) ਚਾਰ ਨਵਰਾਤਰੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮਨਾਈ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਮਹਾ ਨਵਰਾਤਰੀ ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਮਿਲਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਅਸ਼ਵਿਨ ਸ਼ੁਕਲ ਪ੍ਰਤਿਪਦਾ (ਅਸ਼ਵਿਨ ਦੇ ਸ਼ੁਕਲ ਪੱਖ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਦਿਨ) ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਕੇ ਨਵਮੀ ਤੱਕ ਚੱਲਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਮਗਰੋਂ ਦਸਵੇਂ ਦਿਨ ਵਿਜੈ ਦਸਮੀ (ਦੁਸਹਿਰਾ) ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਨੌਂ ਰਾਤਾਂ ਲਈ ਸਾਰਾ ਉਪ-ਮਹਾਂਦੀਪ ਦੇਵੀ ਦੇ ਨੌਂ ਰੂਪਾਂ, ਨਵਦੁਰਗਾ, ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਵਰਤ, ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ, ਨਾਚ ਅਤੇ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਜਨਤਕ ਸਮਾਰੋਹਾਂ ਰਾਹੀਂ ਦੇਵੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਭਾਰਤ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਨੌਂ ਰਾਤਾਂ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਰੂਪ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਗੁਜਰਾਤ ਵਿੱਚ ਨਵਰਾਤਰੀ ਦਾ ਮਤਲਬ ਗਰਬਾ ਅਤੇ ਡਾਂਡੀਆ ਰਾਸ ਹੈ: ਅੰਬਾ ਮਾਤਾ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਜਾਂ ਦੀਵੇ ਦੁਆਲੇ ਨੌਂ ਰਾਤਾਂ ਤੱਕ ਪੂਰੀ ਰਾਤ ਚੱਲਣ ਵਾਲੇ ਗੋਲ ਲੋਕ-ਨਾਚ। ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਅਤੇ ਅਸਾਮ ਵਿੱਚ ਇਹ ਦੁਰਗਾ ਪੂਜਾ ਹੈ: ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਧਾਰਮਿਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ, ਜਿੱਥੇ ਮਹਿਸ਼ਾਸੁਰ ਦਾ ਵਧ ਕਰਦੀ ਦੁਰਗਾ ਦੀਆਂ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਮਿੱਟੀ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਹਰ ਮੁਹੱਲੇ ਵਿੱਚ ਸਜੇ ਪੰਡਾਲਾਂ (ਆਰਜ਼ੀ ਮੰਦਿਰਾਂ) ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਕਰਨਾਟਕ ਵਿੱਚ ਮੈਸੂਰ ਦੁਸਹਿਰਾ ਸ਼ਾਹੀ ਉਤਸਵ ਹੈ: 400 ਸਾਲ ਪੁਰਾਣੀ ਪ੍ਰੰਪਰਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਹਾਥੀਆਂ ਦੇ ਜਲੂਸ, ਰੌਸ਼ਨ ਮਹਿਲ ਅਤੇ ਨਾਡਾ ਹੱਬਾ (ਰਾਜ ਦਾ ਤਿਉਹਾਰ) ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਗੋਲੂ (ਬੋੰਮਈ ਕੋਲੂ) ਘਰਾਂ ਨੂੰ ਦੈਵੀ ਕਥਾਵਾਂ ਦਰਸਾਉਂਦੀਆਂ ਗੁੱਡੀਆਂ ਅਤੇ ਮੂਰਤੀਆਂ ਦੀਆਂ ਪੌੜੀਦਾਰ ਸਜਾਵਟਾਂ ਨਾਲ ਭਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਨਵਰਾਤਰੀ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਦੇਵੀ ਦੇ ਨੌਂ ਰੂਪਾਂ, ਨਵਦੁਰਗਾ, ਦੀ ਪੂਜਾ ਹੈ। ਹਰ ਦਿਨ ਇੱਕ ਰੂਪ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹੈ: ਸ਼ੈਲਪੁੱਤਰੀ (ਪਹਾੜ ਦੀ ਧੀ), ਬ੍ਰਹਮਚਾਰਿਣੀ (ਤਪੱਸਵਿਨੀ), ਚੰਦਰਘੰਟਾ (ਅਰਧ-ਚੰਦਰ ਸ਼ੋਭਿਤ), ਕੂਸ਼ਮਾਂਡਾ (ਬ੍ਰਹਿਮੰਡੀ ਅੰਡੇ ਦੀ ਰਚਨਹਾਰ), ਸਕੰਦਮਾਤਾ (ਕਾਰਤਿਕੇਯ ਦੀ ਮਾਤਾ), ਕਾਤਯਾਯਨੀ (ਯੋਧਾ ਦੇਵੀ), ਕਾਲਰਾਤਰੀ (ਹਨੇਰੀ ਰਾਤ), ਮਹਾਗੌਰੀ (ਚਮਕਦਾਰ ਸਫ਼ੈਦ) ਅਤੇ ਸਿੱਧੀਦਾਤਰੀ (ਦੈਵੀ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਦੇਣ ਵਾਲੀ)। ਭਗਤ ਵਰਤ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਫੁੱਲ ਚੜ੍ਹਾਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਦੁਰਗਾ ਸਪਤਸ਼ਤੀ ਦਾ ਪਾਠ ਕਰਦੇ ਹਨ: ਦੇਵੀ ਦੀ ਉਸਤਤ ਵਿੱਚ 700 ਸ਼ਲੋਕ।
या देवी सर्वभूतेषु शक्तिरूपेण संस्थिता। नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमो नमः।।
Yā devī sarvabhūteṣu śaktirūpeṇa saṃsthitā, namastasyai namastasyai namastasyai namo namaḥ.
"Salutations, salutations, salutations to that Goddess who abides in all beings in the form of power."
Durga Saptashati
Tradition & Practice
🌺
ਦੁਰਗਾ ਦੇ 9 ਰੂਪ
ਨੌਂ ਰਾਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹਰ ਇੱਕ ਨਵਦੁਰਗਾ ਦੇ ਇੱਕ ਰੂਪ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹੈ: ਸ਼ੈਲਪੁੱਤਰੀ, ਬ੍ਰਹਮਚਾਰਿਣੀ, ਚੰਦਰਘੰਟਾ, ਕੂਸ਼ਮਾਂਡਾ, ਸਕੰਦਮਾਤਾ, ਕਾਤਯਾਯਨੀ, ਕਾਲਰਾਤਰੀ, ਮਹਾਗੌਰੀ ਅਤੇ ਸਿੱਧੀਦਾਤਰੀ। ਭਗਤ ਹਰ ਰੂਪ ਦੀ ਪੂਜਾ ਖਾਸ ਰੰਗ, ਫੁੱਲ ਅਤੇ ਭੋਜਨ ਭੇਟ ਨਾਲ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਦੁਰਗਾ ਸਪਤਸ਼ਤੀ ਦਾ ਸੰਬੰਧਿਤ ਅਧਿਆਇ ਪੜ੍ਹਦੇ ਹਨ।
💃
ਗਰਬਾ ਅਤੇ ਡਾਂਡੀਆ ਰਾਸ
ਗੁਜਰਾਤ ਅਤੇ ਬਹੁਤੇ ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ, ਨਵਰਾਤਰੀ ਦੀਆਂ ਰਾਤਾਂ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਗਰਬਾ (ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਦੀਵੇ ਦੁਆਲੇ ਗੋਲ ਭਗਤੀ ਨਾਚ) ਅਤੇ ਡਾਂਡੀਆ ਰਾਸ (ਜੋਸ਼ੀਲਾ ਸੋਟੀ ਨਾਚ)। ਦੋਵੇਂ ਨੌਂ ਰਾਤਾਂ ਲਈ ਸਾਂਝੇ ਮੈਦਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਲੋਕ ਰਵਾਇਤੀ ਚਨੀਆ ਚੋਲੀ (ਔਰਤਾਂ) ਅਤੇ ਕੇਡੀਯੂ (ਮਰਦ) ਪਹਿਨ ਕੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
🏮
ਬੰਗਾਲ ਦੀ ਦੁਰਗਾ ਪੂਜਾ
ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿੱਚ, ਦੁਰਗਾ ਪੂਜਾ ਪੂਰੇ ਰਾਜ ਨੂੰ ਪੰਜ ਦਿਨਾਂ ਲਈ ਬਦਲ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਮਹਿਸ਼ਾਸੁਰ ਨੂੰ ਹਰਾਉਂਦੀ ਦਸ-ਬਾਹਾਂ ਵਾਲੀ ਦੁਰਗਾ ਦੀਆਂ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਮਿੱਟੀ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਮਾਹਿਰ ਕਾਰੀਗਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਬਣਾਈਆਂ ਅਤੇ ਸਜੇ ਪੰਡਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਵਿਜੈ ਦਸਮੀ ਤੇ, ਮੂਰਤੀਆਂ ਨੂੰ ਭਾਵੁਕ ਵਿਸਰਜਨ ਰਸਮ ਵਿੱਚ ਨਦੀਆਂ ਅਤੇ ਝੀਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਸਰਜਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
🐘
ਮੈਸੂਰ ਦੁਸਹਿਰਾ
ਮੈਸੂਰ ਦੁਸਹਿਰਾ (400 ਸਾਲ ਪੁਰਾਣਾ) ਕਰਨਾਟਕ ਦੀ ਸ਼ਾਹੀ ਨਵਰਾਤਰੀ ਹੈ। ਦਸ ਦਿਨਾਂ ਲਈ ਮੈਸੂਰ ਮਹਿਲ ਹਰ ਸ਼ਾਮ 1,00,000 ਬਲਬਾਂ ਨਾਲ ਰੌਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵਿਜੈ ਦਸਮੀ ਤੇ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਸਿੰਘਾਸਣ ਵਾਲਾ ਜਲੂਸ, ਸਜੇ ਹਾਥੀਆਂ, ਲੋਕ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਿਪਾਹੀਆਂ ਨਾਲ, ਜੰਬੂ ਸਵਾਰੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘਦਾ ਹੈ।
🪆
ਬੋੰਮਈ ਕੋਲੂ
ਤਮਿਲ ਨਾਡੂ, ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਕਰਨਾਟਕ ਅਤੇ ਕੇਰਲ ਵਿੱਚ, ਗੋਲੂ (ਬੋੰਮਈ ਕੋਲੂ / ਬੋੰਮਲਾ ਕੋਲੁਵੂ) ਪੌੜੀਦਾਰ ਲੱਕੜ ਦੀਆਂ ਸਟੈਪਾਂ ਤੇ ਕੱਪੜਾ ਵਿਛਾ ਕੇ ਸੈਂਕੜੇ ਗੁੱਡੀਆਂ (ਦੇਵੀ-ਦੇਵਤੇ, ਮਿਥਿਹਾਸਕ ਦ੍ਰਿਸ਼, ਪਿੰਡ ਦਾ ਜੀਵਨ) ਸਜਾਉਣ ਦੀ ਪ੍ਰੰਪਰਾ ਹੈ। ਪਰਿਵਾਰ ਗੁਆਂਢੀਆਂ ਨੂੰ ਸਜਾਵਟ ਵੇਖਣ ਲਈ ਸੱਦਦੇ ਹਨ; ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਤੰਬੂਲਮ (ਪਾਨ ਦੇ ਪੱਤੇ, ਹਲਦੀ ਅਤੇ ਤੋਹਫ਼ੇ) ਮਿਲਦੇ ਹਨ।
🌿
ਵਰਤ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰੰਪਰਾਵਾਂ
ਨਵਰਾਤਰੀ ਦਾ ਵਰਤ ਖੇਤਰ ਅਨੁਸਾਰ ਵੱਖਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਕੁਝ ਭਗਤ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਵਾਰ ਸਾਬੂਦਾਣਾ, ਫਲ ਅਤੇ ਸੇਂਧਾ ਨਮਕ ਖਾਂਦੇ ਹਨ। ਕੁਝ ਖਾਸ ਦਿਨਾਂ ਤੇ ਪੂਰਾ ਵਰਤ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਅਖੰਡ ਜੋਤ (ਨੌਂ ਦਿਨ ਲਗਾਤਾਰ ਬਲਦਾ ਦੀਵਾ) ਬਹੁਤੇ ਘਰਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਹੈ ਅਤੇ ਵਰਤ ਪੂਰਾ ਹੋਣ ਤੱਕ ਬੁਝਾਈ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੀ।
ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਜੀ ਨੂੰ ਪੁੱਛੋ
mypanchang.com
📖 Articles